Lịch sử Đảng bộ huyện Cao Lộc

 

      Huyện Cao Lộc trước kia thuộc các châu: Văn Uyên, Thoát Lãng, Lộc Bình và Châu Ôn. Năm 1831, khi Lạng Sơn được trở thành tỉnh, châu Cao Lộc được tách thành đơn vị hành chính riêng, châu lỵ đóng tại Kỳ Lừa. Đến cuối thế kỷ XIX, trung tâm châu Cao Lộc, đồng thời là trung tâm của tỉnh Lạng Sơn, đã phát triển thành đô thị khá nhộn nhịp, nhiều cơ quan đầu não của tỉnh đóng tại đây. Tháng 9-1925, thị xã Lạng Sơn được thành lập, Cao Lộc trở thành vành đai bao quanh thị xã, huyện lỵ Cao Lộc vẫn đóng tại Kỳ Lừa (thị xã Lạng Sơn). Tháng 6-1981, thị trấn Đồng Đăng và 6 xã của huyện Văn Lãng được sáp nhập vào huyện Cao Lộc. Tháng 7-1994, huyện lỵ Cao Lộc đã được thành lập lấy tên là thị trấn Cao Lộc.

      Ngày 3-2-1930, Đảng Cộng sản Việt Nam chính thức được thành lập, đồng chí Hoàng Văn Thụ là một trong những đảng viên đầu tiên ở vùng miền núi Cao - Lạng. Đồng chí đã được Đảng giao nhiệm vụ chỉ đạo công tác tổ chức gây dựng và phát triển phong trào cách mạng ở tỉnh Lạng Sơn. Trước sự phát triển không ngừng của phong trào cách mạng quần chúng, đến giữa năm 1933, được sự uỷ nhiệm của cấp trên, đồng chí Hoàng Văn Thụ đã tới châu Văn Uyên (thuộc xã Thuỵ Hùng, huyện Cao Lộc ngày nay) kết nạp đảng viên mới và thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản do đồng chí trực tiếp phụ trách. Đây là Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của tỉnh Lạng Sơn, đảm nhận vai trò lãnh đạo, tổ chức xây dựng phong trào cách mạng trong phạm vi toàn tỉnh.

      Ngày 25-8-1945, cùng với nhân dân tỉnh Lạng Sơn, nhân dân các dân tộc Cao Lộc đã nhất tề đứng lên lật đổ ách thống trị của thực dân Pháp ở tỉnh Lạng Sơn. Cùng ngày, chính quyền tay sai của địch ở phủ Cao Lộc cũng bị lật đổ. Cuối năm 1945, Ban Việt Minh được thành lập và Uỷ ban nhân dân lâm thời huyện Cao Lộc được kiện toàn.

      Trong giai đoạn 1945 - 1950, Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của huyện Cao Lộc được thành lập ngày 18-3-1946 tại Hang Tồng, làng Đồng Nọi, xã Hòa Cư. Ngày 21-11-1946, quân Pháp nổ súng khiêu khích ở khu vực Hang Dê. Tháng 12-1946, thực dân Pháp gần như kiểm soát toàn bộ địa bàn Cao Lộc. Dưới sự chỉ đạo của Tỉnh uỷ Lạng Sơn, Cao Lộc chia thành 2 địa bàn: Cao Lộc A và Cao Lộc B để thuận tiện cho hoạt động cách mạng chống Pháp.

      Tháng 9-1948, tổ Đảng liên xã Cao Lâu - Xuất Lễ được thành lập đã tiếp thêm sức mạnh cho cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Cao Lộc. Năm 1949, khu du kích Ba Sơn được giải phóng. Chiến thắng Ba Sơn đã tạo thế trận rộng lớn cho cả khu vực, trở thành bàn đạp để Cao Lộc giải phóng hàng loạt các xã khác. Trên đà chiến thắng đó, đến 17-10-1950, cùng với cả tỉnh, huyện Cao Lộc hoàn toàn giải phóng.

      Ghi nhận những thành tích của cán bộ và nhân dân Khu du kích Ba Sơn trên các mặt trận Đường số 4, chiến dịch Biên giới năm 1950 và giải phóng Lạng Sơn, Chính phủ đã phong tặng tặng danh hiệu cao quý Huân chương Chiến công hạng Nhì cho cán bộ và nhân dân Khu du kích Ba Sơn. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, huyện Cao Lộc vinh dự được Đảng, Nhà nước tặng thưởng danh hiệu "Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân".

      Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nhân dân các dân tộc huyện Cao Lộc đã đóng góp sức của, sức người cho tiền tuyến miền Nam. Hàng ngàn thanh niên của huyện đã hăng hái tình nguyện nhập ngũ. Những người ở lại hậu phương luôn hoàn thành tốt nghĩa vụ đóng góp cho tiền tuyến, góp phần vào công cuộc giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc.

      Trải qua 17 kỳ đại hội, Đảng bộ, quân và nhân dân các dân tộc huyện Cao Lộc đã và đang phát huy khối đại đoàn kết toàn dân tộc, nỗ lực phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ vững chắc biên cương Tổ quốc, xây dựng quê hương ngày càng ấm no, hạnh phúc.